Langtímaleiga eða bílalán fyrir tímabundna starfsmenn á Íslandi

Leiga og lán eru ólíkir hlutir

Þegar þú tekur bílalán átt þú bílinn og hann er venjulega veðsettur til tryggingar láninu. Þegar þú leigir til langs tíma greiðir þú fyrir afnot í tiltekinn tíma og skilar bílnum í lokin eða færð möguleika á að kaupa hann, allt eftir samningi.

Fyrir einstaklinga er algengara að fjármögnun sé boðin sem bílalán en sem hrein fjármögnunarleiga, sem er oftar notuð af fyrirtækjum. Lykill fjármögnun nefnir langtímaleigu aðeins í almennum orðum á vef sínum, svo spyrðu beint um skilmála áður en þú gerir ráð fyrir tilteknu fyrirkomulagi.

Spyrðu hvað gerist ef þú vilt skila bílnum fyrr en samið var um. Í sumum samningum fylgir uppsagnargjald eða eftirstöðvar sem falla til greiðslu strax. Fyrir þann sem getur misst verkefni með stuttum fyrirvara er sveigjanleiki í skilum jafn mikilvægur og lág mánaðargreiðsla.

Hvernig fjármögnunarfyrirtæki lesa umsókn tímabundins starfsmanns

Lánveitandi sér ekki næsta verkefni þitt, svo hann horfir á það sem þegar hefur gerst. Hann biður um launaseðla, bankayfirlit og upplýsingar um aðrar skuldbindingar og kannar lánshæfi. Hjá bæði Lykli og Landsbankanum er lánshæfismat hluti af ferlinu, og greiðslumat kemur til þegar upphæðin fer yfir tiltekin mörk.

Samfelld starfssaga hjá sömu starfsmannaleigu eða í sömu grein vegur þyngra en margar stuttar skráningar hjá ólíkum aðilum. Ef hlé hafa orðið á tekjum er gott að geta útskýrt þau stuttlega og sýnt að þú hafir staðið í skilum á meðan.

• launaseðlar nokkurra mánaða í röð
• bankayfirlit sem sýna að launin berist reglulega
• yfirlit yfir aðrar skuldir, kreditkort og raðgreiðslur
• staðfesting frá vinnuveitanda eða starfsmannaleigu um núverandi verkefni, ef hún fæst

Hvað segja skilmálar um útborgun og lánstíma

Skilmálar eru ólíkir milli aðila. Lykill lánar til dæmis allt að 90 prósent af verði nýs bíls til sjö ára, en lágmarksútborgun er 150.000 krónur og lágmarkslán 750.000 krónur. Samanlagður aldur bíls og lánstími má ekki fara yfir tólf ár þegar fjármögnun er 90 prósent.

Landsbankinn fjármagnar allt að 80 prósent af kaupverði til allt að átta ára, bíllinn má vera mest níu ára gamall og samanlagður aldur og lánstími má ekki fara yfir tólf ár. Þetta eru upplýsingar af vefjum þeirra og þeim getur verið breytt, svo staðfestu þær hjá lánveitanda áður en þú ákveður.

Tryggingar og sveigjanleiki þegar tekjur sveiflast

Lykill krefst ábyrgðartryggingar og kaskótryggingar út lánstímann, og tryggingarkostnaður hefur áhrif á mánaðarlega greiðslubyrði. Reiknaðu hann með frá byrjun, ekki eftir á.

Spurðu líka um uppgreiðslu. Lykill tekur ekki uppgreiðslugjald samkvæmt vefsíðu sínni, sem gefur þér svigrúm til að greiða meira þegar vel gengur og hafa lægri skuldbindingu þegar verkefnin eru færri. Sjúkra- eða tekjutryggingar geta verið til en skoðaðu undanþágur vandlega, því lok tímabundins verkefnis fellur ekki alltaf undir bótaskyldu.

Rafbílar og vetnisbílar fá afslátt hjá bæði Lykli og Landsbankanum samkvæmt vefjum þeirra, svo ef starfið krefst langs aksturs getur lægri rekstrarkostnaður vegið upp hærra kaupverð. Reiknaðu þó heildarkostnað, ekki aðeins vexti.

Dæmi um mat á greiðslugetu, sett fram til skýringar

Ímyndum okkur starfsmann sem starfsmannaleiga ræður til fiskvinnslu yfir vetrarvertíð og í ferðaþjónustu á sumrin. Hann reiknar fastan kostnað, dregur hann frá tekjum rólegasta mánaðar og sér hvað er eftir. Sú upphæð, með öryggismörkum, er þak á mánaðarlegri bílagreiðslu, hvort sem hún er leiga eða afborgun.

Þetta dæmi er skáldað til að sýna aðferðina, ekki raunverulegar tölur. Raunveruleg tilboð fara eftir bílnum, útborgun, vöxtum og lánshæfi.

Ef þú ert líka með leigu á íbúð þarf að leggja hana saman við bílagreiðsluna. Margir lánveitendur horfa á hlutfall allra fastra greiðslna af tekjum, og tímabundinn starfsmaður gerir vel í að halda því hlutfalli lágu til að hafa borð fyrir báru.

Kostnaður sem þarf að bera saman

Berðu saman árlega hlutfallstölu kostnaðar (ÁHK), heildarupphæð sem þú greiðir og öll gjöld, svo sem lántökugjald og skjalagerð. Neytendastofa útskýrir hvernig ÁHK er sett fram og hvaða upplýsingar lánveitandi á að veita áður en samningur er gerður.

Lág mánaðargreiðsla getur falið í sér hátt lokagjald eða takmarkaða kílómetra. Biddu um skriflega sundurliðun á sama bíl og sama tíma hjá að minnsta kosti tveimur aðilum, þá verða tilboðin sambærileg.

Gættu að kílómetraákvæðum og ástandsskoðun við skil. Ef vinnan færir þig lengra frá heimili, til dæmis út á land á vertíð, geturðu farið yfir leyfðan akstur fyrr en áætlað var, og aukagjöld á hvern kílómetra geta komið á óvart.

Ef greiðslur verða erfiðar eða eitthvað virðist tortryggilegt

Hafðu samband við lánveitanda áður en þú missir af gjalddaga. Vanskil geta komið fram á lánshæfi og gert næstu lántöku dýrari eða ómögulega.

Varastu alla sem biðja um greiðslu fyrirfram fyrir að útvega fjármögnun eða hafa samband að fyrra bragði. Neytendastofa heldur skrá yfir lánveitendur og lánamiðlara, og þar má kanna hvort fyrirtæki sé skráð.